در خیلی از واحدهای صنعتی وقتی دمای آب خروجی مبدل پایین می آید یا زمان گرم شدن یک مخزن بیشتر می شود ، اولین کاری که انجام می دهند بالا بردن فشار بخار یا بیشتر کردن زمان کار سیستم است. این کار گاهی مشکل را موقتا پنهان می کند ولی همیشه علت اصلی را برطرف نمی کند. یکی از علت هایی که باید بررسی شود کیفیت آب و وضعیت سطح انتقال حرارت مبدل است.
مبدل حرارتی بخار به آب از تجهیزاتی است که در موتورخانه های صنعتی ، خطوط تولید ، شست وشوی صنعتی و بسیاری از سیستم های گرمایشی استفاده می شود. در این تجهیز بخار انرژی حرارتی خود را به آب می دهد و معمولا با از دست دادن حرارت به کندانس تبدیل می شود. اگر سطح انتقال حرارت تمیز باشد و تخلیه کندانس درست انجام شود ، انتقال حرارت می تواند با پایداری مناسبی انجام شود. اما تشکیل رسوب یا خوردگی به مرور شرایط را تغییر می دهد.
موضوع این مقاله فقط انتخاب یک ماده شیمیایی نیست. برای افزایش عمر مبدل باید کیفیت آب ورودی ، وضعیت بویلر ، مسیر کندانس ، جنس قطعات ، شرایط کار و برنامه سرویس در کنار هم بررسی شوند. در این مطلب روش های نگهداری شیمیایی را به شکلی بررسی می کنیم که برای مسئول نگهداری و مهندس تاسیسات قابل استفاده باشد.
نگهداری شیمیایی مبدل حرارتی بخار به آب دقیقا چه کاری انجام می دهد؟
نگهداری شیمیایی یعنی شرایط شیمیایی آب و کندانس را در محدوده مناسب نگه داریم تا احتمال رسوب ، خوردگی و آلودگی کاهش پیدا کند. این کار با یک اندازه گیری ساده یا تزریق یک ماده در زمان مشخص تمام نمی شود. ابتدا باید مشخص شود آب از کجا وارد سیستم می شود ، چه کیفیتی دارد و در کدام قسمت احتمال ایجاد مشکل بیشتر است.
در بسیاری از واحدها مبدل به شبکه بخار یک بویلر متصل است. بنابراین کیفیت آب تغذیه بویلر و وضعیت کندانس برگشتی می توانند روی عملکرد کل سیستم اثر بگذارند. برای شناخت انواع تجهیزاتی که در این مدار استفاده می شوند می توان از مبدل های حرارتی شروع کرد. این صفحه مسیر مناسبی برای بررسی انواع مبدل است و قرار نیست جای توضیح فنی همین مقاله را بگیرد.
نکته مهم این است که هر مبدل حرارتی مستقیما آب بویلر را در داخل خود ندارد. در یک مبدل بخار به آب معمولی ، بخار در یک سمت و آب فرایندی در سمت دیگر جریان دارد و این دو سیال با دیواره فلزی از هم جدا هستند. بنابراین برنامه شیمیایی بویلر را نباید بدون بررسی به مدار آب گرم یا آب فرایندی مبدل تعمیم داد.
رسوب چگونه عمر مبدل را کم می کند؟
آب ممکن است دارای ترکیبات کلسیم و منیزیم ، سیلیس ، آهن یا ذرات معلق باشد. بسته به دما، غلظت املاح و شرایط جریان ، بخشی از این مواد می تواند روی سطح انتقال حرارت جمع شود. همه رسوب ها یکسان نیستند. رسوب کربناتی با محصولات خوردگی آهن یا آلودگی روغنی رفتار یکسانی ندارد و برای تمیز کردن آنها هم نمی توان همیشه یک روش انتخاب کرد.
وقتی لایه رسوب روی سطح تشکیل می شود، انتقال حرارت سخت تر انجام می شود. در نتیجه ممکن است برای رسیدن به دمای مطلوب ، زمان بیشتری لازم باشد یا فشار و دبی بخار تغییر کند. در بعضی شرایط افت فشار نیز افزایش پیدا می کند. این نشانه ها باید در کنار دمای ورودی و خروجی ، فشار کاری و وضعیت تله بخار بررسی شوند ؛ چون هر افت عملکردی لزوما ناشی از رسوب نیست.
برای جلوگیری از رسوب ، ابتدا باید کیفیت آب بررسی شود. اگر مشکل از سختی آب ورودی باشد ، ممکن است اصلاح پیش تصفیه از شست و شوی مکرر مبدل موثرتر باشد. در سیستم های بخار ، کنترل آب تغذیه بویلر اهمیت ویژه ای دارد و جزئیات آن باید متناسب با طراحی و شرایط بهره برداری تعیین شود. برای شناخت مسائل مرتبط با این بخش می توان مقاله جلوگیری از رسوب در مبدل حرارتی بخار را نیز مطالعه کرد.
خوردگی ؛ مشکلی که ممکن است دیر دیده شود
رسوب معمولا با افت انتقال حرارت خودش را نشان می دهد ، ولی خوردگی می تواند مدتی بدون نشانه واضح ادامه پیدا کند. اکسیژن محلول ، شرایط نامناسب pH ، ورود آلاینده ها ، تشکیل رسوب زیرسطحی و ناسازگاری مواد شیمیایی با فلز از عواملی هستند که باید بررسی شوند.
برای مثال ممکن است روی سطح داخلی یک قطعه فولادی محصولات خوردگی ایجاد شود ، در حالی که از بیرون ظاهر دستگاه طبیعی به نظر برسد. اگر خوردگی موضعی پیشرفت کند ، احتمال نشتی یا کاهش ضخامت دیواره وجود دارد. به همین دلیل صرفا نگاه کردن به رنگ آب یا ظاهر بیرونی مبدل روش قابل اتکایی برای قضاوت درباره وضعیت آن نیست.
در اینجا باید تفاوت بین سه بخش را در نظر گرفت : مدار آب تغذیه بویلر ، مدار بخار و کندانس و مدار آب گرم یا سیال فرایندی. هر کدام ممکن است جنس فلز و شرایط شیمیایی متفاوتی داشته باشند. انتخاب بازدارنده خوردگی یا تنظیم کننده pH باید براساس همین شرایط و برنامه تصفیه تایید شده انجام شود.
کنترل کیفیت آب از کجا شروع می شود؟
قبل از اینکه مواد شیمیایی سفارش داده شوند ، بهتر است نمونه آب از نقاط درست گرفته شود. نمونه آب خام به تنهایی وضعیت کل سیستم را نشان نمی دهد. بسته به طراحی ، نمونه آب تغذیه بویلر ، آب داخل بویلر و کندانس برگشتی اطلاعات متفاوتی می دهند. در مدار آب گرم مبدل نیز ممکن است بررسی جداگانه لازم باشد.
آزمایش های مورد نیاز می تواند شامل سختی ، pH ، هدایت الکتریکی ، آهن محلول ، قلیائیت و در صورت نیاز سیلیس یا اکسیژن محلول باشد. همه این پارامترها برای همه سیستم ها به یک اندازه لازم نیستند. نوع آزمایش باید با مشکل مشاهده شده و برنامه بهره برداری هماهنگ شود.
برای مثال بالا رفتن هدایت الکتریکی می تواند نشانه افزایش مواد یونی محلول باشد ، اما به تنهایی مشخص نمی کند چه ماده ای باعث مشکل شده است. به همین شکل یک عدد pH بدون اطلاع از دما ، محل نمونه برداری و روش اندازه گیری ممکن است برداشت اشتباه ایجاد کند.
اگر مسئله اصلی کیفیت آب ورودی باشد ، بهتر است ابتدا راهکارهای تصفیه بررسی شوند. صفحه تصفیه و فیلتراسیون آب صنعتی نقطه شروع مناسبی برای آشنایی با تجهیزات این حوزه است. انتخاب نهایی باید براساس آنالیز آب و دبی مصرف انجام شود ، نه فقط ظرفیت اسمی دستگاه.
نقش سختی آب در تشکیل رسوب
سختی آب بیشتر به یون های کلسیم و منیزیم مربوط است. وقتی شرایط شیمیایی و دمایی برای تشکیل ترکیبات کم محلول فراهم شود ، رسوب می تواند روی سطح گرم مبدل یا بخش های دیگر سیستم ایجاد شود. به همین دلیل کنترل سختی آب تغذیه یکی از اقدام های مهم برای کاهش احتمال رسوب در بسیاری از سیستم های بخار است.
یکی از راهکارهای متداول ، استفاده از سختی گیر تبادل یونی است. با این حال سختی گیر همه مشکلات کیفیت آب را برطرف نمی کند. این تجهیز به تنهایی برای حذف تمام املاح محلول ، سیلیس ، مواد آلی یا همه آلاینده ها طراحی نشده است. اگر کیفیت آب مورد نیاز سخت گیرانه تر باشد ، باید گزینه های دیگری نیز بررسی شوند.
از طرف دیگر نرم شدن آب به معنی حذف تمام مواد جامد محلول نیست. بنابراین بعد از نصب سختی گیر همچنان باید کیفیت آب خروجی کنترل شود و احیا ، مصرف نمک و عملکرد رزین طبق دستورالعمل نگهداری بررسی شوند.
در سیستم هایی که به کیفیت آب بالاتری نیاز دارند ، انتخاب روش تصفیه باید مهندسی باشد. مقاله مشکلات رسوب در مبدل بخار به آب می تواند برای بررسی نشانه ها و علت های احتمالی رسوب در کنار این بخش قرار بگیرد.
انتخاب ماده شیمیایی ؛ چرا نسخه ثابت جواب نمی دهد؟
در بازار مواد مختلفی با عنوان ضد رسوب ، بازدارنده خوردگی ، تنظیم کننده pH و اکسیژن زدا عرضه می شوند. ولی نام تجاری ماده برای انتخاب کافی نیست. باید مشخص باشد ماده برای کدام مدار طراحی شده ، با چه فلزاتی سازگار است ، در چه شرایطی استفاده می شود و آیا با الزامات سازنده بویلر و مبدل مطابقت دارد یا نه.
برای نمونه ، ماده ای که در پیش تصفیه یک سیستم اسمز معکوس استفاده می شود لزوما برای تزریق مستقیم به مدار بویلر مناسب نیست. به همین ترتیب ، ماده ای که برای یک مدار بسته آب گرم تایید شده ممکن است برای مدار بخار و کندانس انتخاب مناسبی نباشد.
قبل از مصرف باید برگه اطلاعات فنی و ایمنی ماده بررسی شود. مقدار تزریق هم باید براساس حجم یا دبی واقعی ، غلظت محصول ، هدف تصفیه و دستورالعمل تامین کننده تعیین شود. تزریق بیشتر به معنی حفاظت بیشتر نیست و ممکن است باعث افزایش املاح ، ناسازگاری شیمیایی یا مشکلات عملیاتی شود.
برای آشنایی با برنامه های مختلف تصفیه ، مقاله تصفیه شیمیایی آب صنعتی می تواند به عنوان مطلب مکمل استفاده شود. این مقاله باید روی انتخاب درست برنامه تصفیه تمرکز داشته باشد و نباید جایگزین دستورالعمل اختصاصی سازنده تجهیزات شود.
ارتباط نگهداری بویلر با عمر مبدل
اگر بخار مورد استفاده مبدل از بویلر صنعتی تامین شود ، کیفیت آب بویلر و وضعیت عملکرد آن نیز اهمیت دارد. تشکیل رسوب در بویلر می تواند انتقال حرارت را مختل کند و شرایط بهره برداری را تغییر دهد. از طرف دیگر ، مشکلات مسیر کندانس و برگشت ناقص آن ممکن است مصرف بخار و هزینه عملیاتی را افزایش دهند.
برای شناخت تجهیز مولد بخار می توان صفحه بویلر بخار صنعتی را بررسی کرد. انتخاب بویلر مناسب و نگهداری درست آن باید با ظرفیت مورد نیاز، فشار کاری، کیفیت آب و شرایط واقعی مصرف بخار هماهنگ باشد.
در یک سیستم سالم ، کنترل کیفیت آب ، بررسی تله های بخار ، اطمینان از تخلیه مناسب کندانس و پایش عملکرد مبدل باید به عنوان بخش های مرتبط یک برنامه نگهداری دیده شوند. اگر فقط مبدل شسته شود ولی علت اصلی رسوب یا خوردگی در مدار بالادست باقی بماند ، مشکل احتمالا دوباره برمی گردد.
چه زمانی باید سراغ اصلاح سیستم تصفیه آب رفت؟
اگر رسوب در فاصله کوتاهی پس از شست و شو دوباره ظاهر شود ، بهتر است علت تشکیل آن مشخص شود. ممکن است سختی آب به اندازه کافی کنترل نشده باشد ، تجهیزات پیش تصفیه درست کار نکنند ، آب جبرانی کیفیت ثابتی نداشته باشد یا دمای سطح و شرایط جریان به تشکیل رسوب کمک کنند.
در چنین شرایطی تکرار شست و شوی شیمیایی بدون اصلاح علت اصلی می تواند هزینه را بالا ببرد و در صورت انتخاب روش نامناسب به سطح فلزی یا واشرها آسیب بزند. اگر آنالیز آب نشان دهد که کیفیت آب ورودی نیازمند کاهش بیشتر املاح است ، می توان گزینه هایی مانند سختی گیر ، آب بدون یون یا روش های غشایی را بررسی کرد.
برای مثال دستگاه آب شیرین کن صنعتی بدون یون EX-DI200 یکی از صفحات محصول موجود است که می توان مشخصات آن را برای بررسی اولیه دید. با این حال مناسب بودن آن برای یک پروژه مشخص فقط پس از بررسی آنالیز آب ، دبی ، کیفیت مورد نیاز و شرایط بهره برداری قابل تعیین است.
اصل کار ساده است : اول مشکل را اندازه گیری کن ، بعد علت را پیدا کن و در نهایت روش تصفیه یا نگهداری را انتخاب کن. این ترتیب معمولا از تعویض بی دلیل قطعه یا تزریق آزمایشی مواد شیمیایی نتیجه بهتری می دهد.
برنامه پایش و نگهداری شیمیایی مبدل حرارتی بخار به آب
در نگهداری صنعتی بهتر است منتظر نمانیم تا مبدل به طور کامل از کار بیفتد. یک برنامه پایش ساده اما منظم می تواند تغییرات عملکرد را زودتر نشان دهد. نکته این است که اندازه گیری ها باید در شرایط قابل مقایسه انجام شوند. اگر دبی آب امروز با هفته قبل فرق دارد یا فشار بخار تغییر کرده است ، مقایسه ساده دمای خروجی ممکن است نتیجه اشتباه بدهد.
برای شروع ، چند پارامتر را به شکل منظم ثبت کنید : دمای ورودی و خروجی آب ، فشار بخار ورودی ، وضعیت تخلیه کندانس ، دبی سیال در صورت وجود ابزار اندازه گیری و افت فشار دو سمت مبدل. نتایج آزمایش آب هم باید همراه با تاریخ ، محل نمونه برداری و شرایط کار ثبت شوند. این اطلاعات به تعمیرکار کمک می کند بفهمد افت عملکرد از چه زمانی شروع شده و آیا با تغییر کیفیت آب همزمان بوده است یا خیر.
اگر سیستم ابزار دقیق آنلاین دارد ، می توان از داده های آن برای مشاهده روند تغییرات استفاده کرد. اگر چنین امکانی وجود ندارد ، ثبت دستی اطلاعات در یک فرم ثابت هم ارزش دارد. مهم این است که داده ها قابل مقایسه باشند و بعد از هر سرویس نیز نتیجه کار ثبت شود.
چه زمانی شست و شوی شیمیایی لازم است؟
شست و شوی شیمیایی باید زمانی انجام شود که نوع آلودگی مشخص شده باشد و شواهد نشان دهند تمیزکاری لازم است. پایین آمدن دمای خروجی به تنهایی برای تجویز شست وشوی شیمیایی کافی نیست. گرفتگی تله بخار ، وجود هوا در مدار ، کاهش فشار بخار ، خرابی شیر کنترلی یا تغییر دبی آب نیز می توانند عملکرد را کاهش دهند.
قبل از تصمیم به شست و شو باید شرایط کار بررسی شود. ابتدا دما و فشارها را با شرایط طراحی مقایسه کنید. سپس وضعیت تله بخار و مسیر کندانس را بررسی کنید و مطمئن شوید که جریان سیال در محدوده مورد انتظار است. اگر پس از این بررسی ها شواهد رسوب یا آلودگی باقی ماند ، نمونه برداری یا بازرسی داخلی در صورت امکان می تواند نوع رسوب را روشن تر کند.
روش شست و شو به جنس صفحات یا لوله ها ، نوع رسوب ، جنس واشرها و دستورالعمل سازنده وابسته است. اسید یا قلیای نامناسب می تواند به فلز آسیب بزند ، واشر را تخریب کند یا باعث نشتی بعد از راه اندازی شود. به همین دلیل انتخاب ماده ، غلظت ، دما ، مدت تماس و روش خنثی سازی باید بر مبنای دستورالعمل فنی معتبر باشد.
برای مبدل های صفحه ای ، روش شست وشو و محدودیت های مربوط به واشر اهمیت ویژه ای دارد. مقاله شست و شوی شیمیایی مبدل حرارتی صفحه ای می تواند به عنوان منبع مکمل برای بررسی این موضوع استفاده شود. البته دستورالعمل مخصوص مبدل صفحه ای را نباید بدون بررسی به مبدل پوسته و لوله تعمیم داد.
تفاوت رسوب ، گرفتگی و خوردگی را اشتباه نگیریم
در کارگاه گاهی هر افت راندمانی را رسوب می نامند. در حالی که این سه مشکل یکسان نیستند و روش برخورد با آنها فرق دارد.
رسوب معمولا به دلیل تجمع مواد کم محلول یا چسبیدن ذرات به سطح ایجاد می شود. گرفتگی ممکن است ناشی از تجمع ذرات معلق ، لجن ، الیاف یا مواد خارجی در مسیر جریان باشد. خوردگی نیز به واکنش های شیمیایی یا الکتروشیمیایی مربوط است که به سطح فلز آسیب می رسانند. گاهی این مشکلات همزمان اتفاق می افتند ؛ برای مثال رسوب می تواند زیر خود محیطی ایجاد کند که خوردگی موضعی را تشدید کند.
تشخیص درست از ظاهر رسوب شروع می شود اما نباید به ظاهر محدود بماند. رنگ قهوه ای ممکن است با محصولات خوردگی مرتبط باشد ، ولی رنگ به تنهایی برای شناسایی ترکیب کافی نیست. اگر علت مهم یا نامشخص باشد، آزمایش نمونه رسوب یا بررسی تخصصی سطح می تواند از انتخاب ماده شیمیایی اشتباه جلوگیری کند.
برای بررسی اثر آلودگی بر انتقال حرارت می توان از مقاله رسوب گذاری در مبدل های حرارتی استفاده کرد. این لینک باید در بخشی قرار بگیرد که درباره تشخیص علت افت عملکرد صحبت می کند، نه در ابتدای هر پاراگراف.
کنترل pH و مواد شیمیایی ؛ عدد ثابت برای همه سیستم ها نداریم
کنترل pH بخش مهمی از بعضی برنامه های نگهداری شیمیایی است ، اما مقدار هدف به نوع مدار بستگی دارد. آب تغذیه بویلر ، آب داخل بویلر ، کندانس و آب مدار بسته گرمایش شرایط یکسانی ندارند. حتی نوع فلز و فشار کاری هم می تواند بر محدوده قابل قبول اثر بگذارد.
به همین دلیل بهتر است از درج یک بازه عمومی به عنوان «استاندارد همه مبدل های بخار» خودداری شود. عدد هدف باید از دستورالعمل سازنده ، برنامه تصفیه آب و الزامات عملیاتی همان سیستم گرفته شود. نمونه برداری نیز باید درست انجام شود ؛ چون دما ، تماس با هوا و محل نمونه برداری می توانند نتیجه اندازه گیری را تغییر دهند.
برای مواد شیمیایی نیز همین منطق برقرار است. باید مشخص شود هدف کنترل خوردگی است یا جلوگیری از رسوب ، کاهش اکسیژن یا اصلاح یک مشکل خاص در آب. هر ماده باید در مدار درست و با روش تزریق تایید شده استفاده شود. اگر کیفیت آب تغذیه متغیر باشد ، ممکن است لازم باشد برنامه پایش و کنترل نیز بازبینی شود.
بلودان چه ارتباطی با عمر مبدل دارد؟
بلودان در سیستم های بویلر برای کنترل غلظت مواد محلول و بخشی از ناخالصی ها به کار می رود. اگر مواد محلول در آب بویلر بیش از حد مجاز افزایش پیدا کنند ، احتمال ایجاد رسوب یا مشکلات دیگر بیشتر می شود. مقدار و روش بلودان باید بر اساس طراحی بویلر ، کیفیت آب تغذیه ، شرایط کاری و دستورالعمل سازنده تعیین شود.
نباید تصور کرد که هرچه بلودان بیشتر باشد سیستم بهتر کار می کند. بلودان بیش از نیاز می تواند انرژی و آب تصفیه شده را هدر دهد و بار حرارتی بیشتری ایجاد کند. از طرف دیگر بلودان ناکافی نیز ممکن است کنترل شیمیایی بویلر را دشوار کند.
برای ارزیابی وضعیت ، باید نتایج آزمایش آب و حدود توصیه شده برای همان بویلر بررسی شوند. تنظیمات یک سیستم را نمی توان بدون محاسبه به سیستم دیگری انتقال داد. همین موضوع درباره دوزینگ مواد شیمیایی نیز صدق می کند.
بررسی عملکرد مبدل پس از سرویس
پس از شست وشو یا اصلاح برنامه تصفیه ، باید مشخص شود که آیا عملکرد واقعا بهتر شده است یا خیر. مقایسه باید در شرایط کاری مشابه انجام شود. اگر پیش از سرویس دبی آب بالا بوده و پس از سرویس پایین آمده باشد ، اختلاف دمای خروجی به تنهایی شاخص مناسبی نیست.
بهتر است فشار بخار ، دمای ورودی و خروجی آب، دبی و افت فشار ثبت شوند. اگر اطلاعات کافی وجود داشته باشد ، بار حرارتی تقریبی را می توان از رابطه انتقال انرژی محاسبه کرد:
Q = m × Cp × ΔT
در این رابطه Q نرخ انتقال حرارت ، m دبی جرمی سیال ، Cp ظرفیت گرمایی ویژه و ΔT اختلاف دمای ورودی و خروجی است. این محاسبه باید با واحدهای سازگار و با در نظر گرفتن تغییرات احتمالی خواص سیال انجام شود. اگر دبی جرمی اندازه گیری نشده باشد ، نمی توان فقط با اختلاف دما ادعای دقیق درباره ظرفیت واقعی مبدل مطرح کرد.
پس از سرویس ، نتایج را با داده های قبل از تعمیر مقایسه کنید و هر تغییر را ثبت کنید. اگر عملکرد بهبود پیدا نکرد ، باید علت های دیگر مانند تخلیه نامناسب کندانس ، مشکل کنترل بخار ، جریان نامناسب یا خطای ابزار اندازه گیری بررسی شوند.
انتخاب مبدل مناسب و تاثیر آن بر هزینه نگهداری
نگهداری خوب می تواند عمر تجهیز را افزایش دهد ، اما طراحی نامناسب را به طور کامل جبران نمی کند. در زمان انتخاب مبدل باید دبی و خواص سیال ، دمای ورود و خروج ، فشار طراحی ، نوع رسوب محتمل ، جنس فلز ، امکان دسترسی برای تمیزکاری و کیفیت آب بررسی شوند.
برای بعضی کاربردها مبدل پوسته و لوله به دلیل ساختار و امکان دسترسی برای بازرسی انتخاب مناسبی است. در کاربردهای دیگر ، مبدل صفحه ای ممکن است به دلیل ابعاد جمع و جور و سطح انتقال حرارت بالا مزیت داشته باشد. هیچ نوعی را نمی توان بدون اطلاعات پروژه به عنوان بهترین گزینه برای تمام مدارهای بخار معرفی کرد.
برای بررسی الزامات طراحی و انتخاب ، مقاله مبدل حرارتی صنعتی بخار می تواند در کنار این بخش استفاده شود. در انتخاب نهایی باید سازگاری متریال ، شرایط تمیزکاری و هزینه توقف نیز دیده شود.
نقش محاسبه ظرفیت و دبی بخار
اگر مبدل از ابتدا کوچک انتخاب شده باشد ، اپراتور ممکن است برای جبران کمبود ظرفیت، فشار یا دبی بخار را بیشتر کند. این کار لزوما راه حل مناسبی نیست و باید مشخص شود ظرفیت واقعی با بار فرایند تناسب دارد یا خیر.
برای انتقال حرارت از بخار چگالیده ، نرخ انتقال انرژی به دبی بخار و مقدار گرمای آزاد شده هنگام چگالش وابسته است. در محاسبه عملی باید فشار و شرایط بخار، میزان کندانس ، دمای آب و افت های سیستم لحاظ شوند. اگر داده های واقعی با فرض های طراحی تفاوت داشته باشند ، نتیجه محاسبه نیز تغییر می کند.
برای محاسبه اولیه ظرفیت و بررسی داده های لازم ، می توان به مقاله محاسبه سایز مبدل حرارتی بخار به آب مراجعه کرد. هدف این لینک هدایت مخاطب به یک محاسبه تخصصی است و نباید این مقاله نگهداری را به راهنمای جامع طراحی تبدیل کند.
چه زمانی تعمیر یا تعویض مبدل منطقی تر است؟
اگر نشتی تکرار می شود ، خوردگی به حد نگران کننده رسیده یا پس از تمیزکاری و اصلاح شرایط بهره برداری عملکرد به سطح قابل قبول برنمی گردد ، باید امکان تعمیر اساسی یا تعویض بررسی شود. تصمیم فقط بر اساس سن دستگاه گرفته نمی شود. سابقه خرابی ، ضخامت باقی مانده ، قابلیت تعمیر ، هزینه توقف و الزامات ایمنی هم اهمیت دارند.
در مبدل های پوسته و لوله ، بررسی وضعیت تیوب ها ، پوسته ، اتصالات و نقاط مستعد خوردگی می تواند در تصمیم گیری موثر باشد. برای بررسی بیشتر ، مقاله افزایش عمر مبدل حرارتی پوسته و لوله را می توان به عنوان منبع مکمل در نظر گرفت.
اگر مشکل به جنس نامناسب یا طراحی نامتناسب با سیال مربوط باشد ، صرفا شست و شوی بیشتر راهکار پایداری نیست. باید مشخص شود آیا تجهیز موجود قابلیت ادامه کار ایمن را دارد یا خیر. هرگونه تصمیم درباره ضخامت مجاز ، تست فشار و تعمیر باید طبق استاندارد و روش اجرایی مناسب انجام شود.
چک لیست پیشنهادی نگهداری مبدل بخار به آب
برای اینکه برنامه نگهداری روی کاغذ نماند ، بهتر است یک چک لیست ساده برای مسئول شیفت یا تیم تعمیرات تعریف شود:
ثبت دمای ورودی و خروجی آب و فشار بخار در شرایط کاری مشخص
کنترل وضعیت تله بخار و مسیر برگشت کندانس
بررسی نشتی ، خوردگی قابل مشاهده و تغییرات غیرعادی افت فشار
نمونه برداری از نقاط تعیین شده طبق برنامه کنترل کیفیت آب
بررسی عملکرد سختی گیر و تجهیزات پیش تصفیه در صورت وجود
کنترل مقدار و روش تزریق مواد شیمیایی طبق دستورالعمل تایید شده
ثبت تاریخ شست و شو ، نوع آلودگی ، روش اجرا و نتایج قبل و بعد از سرویس
بازبینی برنامه نگهداری در صورت تکرار رسوب یا خوردگی
فاصله زمانی بررسی ها باید براساس حساسیت فرایند ، سابقه خرابی ، دستورالعمل سازنده و کیفیت آب تنظیم شود. یک بازه ثابت برای همه مبدل ها قابل توصیه نیست.
در نهایت افزایش عمر مبدل حرارتی بخار به آب با یک اقدام مقطعی به دست نمی آید. کیفیت آب مناسب ، تشخیص درست علت افت عملکرد ، استفاده از روش شیمیایی سازگار ، پایش قابل مقایسه و سرویس اصولی باید کنار هم باشند. وقتی داده های عملکرد ثبت شوند ، تصمیم های تعمیراتی هم از حالت حدس و تجربه شخصی خارج می شوند و می توان هزینه توقف و شست و شوی تکراری را بهتر مدیریت کرد.
